तुळजाभवानी स्तोत्र

बाळका वाढवी माता | जेथे तेथे परोपरी |

स्वभावे जीवीचे जाणे | अंतरी विवरे सदा || १ ||

बाळका बोलता येना | हित तेही कळेचिना |

हेकांड बावळे वेडे | मातेला प्रिय होतसे ||  २ ||
अन्याई अवगुणी खोडी | कुश्चीळ रडते सदा |

अतस्ते माय लोभाळू | लोभे गुणास वाढवी || ३ ||
नागीवे उघडे लोळे | हागे वोके आव्हास्वहा |

तैसाच नेटके दावी | लेववी नेसवी सदा || ४ ||

मातेचा कळवळा मोठा | लोभासी तुळणा नसे |

आळसेना विसंभेना | कंटाळेना कदापि ही || ५ ||

त्रैलोक्य बाळका पाळी | वाढवी शहाणी करी |

कुळेची पाळिली कीर्ती | कुळदेव्या म्हणोनिया || ६ ||

त्रिलोकी पुरली आहे |त्रैलोक्यजननी पहा |

तेचि हे तुळजामाता | भक्तांसी पाळिते सदा || ७ ||

वोळखी सांडिले बाळे | तिला तो सांडिता नये |

लोभेची पाळणे लागे | नाना देही भरोनिया || ८ ||

मात्रकुळ पित्रकुळ | सर्वांसी पाळिते सदा |

आद्यंत ठाउके आहे | कुळमुळाग्र सर्वही || ९ ||

उपजली वाढली कोठे | हिंडली फिरली किती |

भाग्यांचे करंटे जाले | मूर्ख वित्पन्न सर्वही || १० ||

विश्वाची साक्षिणी माता | विश्वमाता म्हणोनिया |

श्रीमंत करंटे तीने | रक्षिले पाळिले किती || ११ ||

तिचा लो लागला आहे | ज्ञाते हो समजा बरे |

शक्तीने चालतो देहो | शक्ती नस्ता देह पडे || १२ ||

जीणे तो लागले आहे | ज्ञाते हो समजा बरे |

शक्तीने चालतो देहो | शक्ती नस्ता देह पडे ||१३ ||

शक्ती ते सर्व शक्तीते | आदिशक्ती पुरातना |

दासासी पालटे लिला | ध्यानमूर्ती थासावली || १४ ||

सर्वत्र माता आपल्या बालकाला वाढवते .नुसतीच वाढवत नाही तर त्याच्या कल्याणासाठी अपरंपार कष्ट करते .त्याच्या हिताचे काय आहे याचाच विचार माता आपल्या मुलाबद्दल करत असते .

बालकाला बोलता येत नसते .त्याचे त्याला हित कशात आहे हे त्याला कळत नाही .हट्टी ,हेकेखोर असले ,बावळे असले तरी ते मातेला प्रियच असते .

ते बालक जरी अन्यायी ,अवगुणी ,खोडकर असले ,कुश्चीळ म्हणजे रोगट असले तरी तरी आई त्याचे सर्व दोष पोटात घेते .नागवे ,उघडे लोळले ,हागले ,ओकले ,तरी लोकांपुढे नेताना ती त्याला व्यवस्थितच नेते .मातेचा कळवळा वेगळाच असतो .तिच्या बालकाविषयीचा प्रेमाची तुलनाच नसते .तिला आळस नसतो ,ती दुस-या कोणावरही आपल्या बालकासाठी अवलंबून रहात नाही .ती त्या बालकाला कधीही कंटाळत नाही .

तसेच तुळजाभवानी चे आहे .त्रैलोक्य रुपी बालकाचे ती पालन करते .

त्यामुळेच अनेक कुलांची ती कुळदेवता आहे .ही त्रैलोक्य जननी त्रिलोकात भरून आहे ,ती सर्वांचे पालन करते आहे . तशीच ही तुळजामाता सर्वांचे पालन करते .

ज्याप्रमाणे मूल आईला विसरले तरी आई मुलाला विसरत नाही ,त्याप्रमाणे तुळजामाता आपल्या भक्तांना विसरत नाही .ती सर्वांचे प्रेमाने पालन करते .त्या भक्ताचे मातृकुल आणि पितृ कुळ सर्वांना उद्धरते . मातृकुळ पितृकूळ या सर्वांचे रक्षण करते .पितृ ,मातृ कुलातील सर्व लोक कोठे जन्मले ,कुठे वाढले ते तिला माहीत आहे .कुठे हिंडले आहेत ते तिला माहीत आहे .तीच  भाग्यवंतांना करंटे करते ,तर मूर्खांना विद्वानही बनवते .

ती विश्वमाता आहे .विश्वाकडे साक्षी भावाने पाहणारी माता आहे .तिचा लळा लागला आहे .हे ज्ञानी लोकांनो ही गोष्ट नीट समजून घ्या.

जन्म झाला म्हणजे जीवन जगावेच लागते पण ते जीवन जगण्यासाठी शक्ती लागते .ती शक्ती आदिशक्ती तुळजा माता आहे ती पुरातन आहे . ती अनेक प्रकारे तिच्या दासाला पाळते .ध्यानमूर्ती च्या रूपात समर्थ म्हणतात की तूळजा भवानी माझ्या मनात ठसली आहे .

तुळजाभवानी स्तोत्र

प्रसन्न मुख सुंदरा | तुझेन हे वसुंधरा |

धराधरे फणिवरे |तुलाचि भाविले खरे || १ ||

कळेचिना तुझी कळा | श्रुती चतुर विकळा |

अनंत भाविनी लीळा | अगम्य तूचि निवळा || २ ||

तुझेनि सर्व बोलणे | तुझेनि सर्व चालणे |

तुझेनि योगधारणे | तुझेनि राजकारणे || ३ ||

तुझेच नावरूप हो | तुझे दिसे स्वरूप हो |

विधी भूगोळ चाळके | अनंत लोकपाळके || ४ ||

तुझीच चालते सत्ता  | बुझेल तोचि पुरता |

तुझी करून आस तो | फिरे उदास दास तो || ५

हे तुळजाभवानी,तुझे प्रसन्न सुंदर मुख आहे .तुझ्यामुळेच ही वसुंधरा ,पृथ्वी आहे .तिच्यावरील विविधता ,जीव ,प्राणी ,चार खाणी ,चार वाणी आहेत .तुझ्यामुळेच या पृथ्वीला फणीवराने म्हणजेच शेषाने ह्या पृथ्वीला उचलून धरले आहे .तुझी कळा ,लीला कळतच नाही .

तू अत्यंत चतुर ,ज्ञानी आहेस तू भावसंपन्न आहेस ,तू समजायला कठीण आहेस .तू निर्मळ आहेस .

हे सर्व बोलायला तुझ्यामुळेच आहे .सर्व चालणे तुझ्यामुळेच आहे .योगधारणा करण्यास तुझीच मदत आहे .राजकारणही तुझ्यामुळेच आहे .तूच राजकारण घडवून आणण्यास प्रेरणा देते .

हे दृश्य विश्व दिसते आहे ते तुझेच स्वरूप आहे . तुझेच नाव रूप आहे म्हणजे तूच सर्वत्र नटलेली आहेस विधीभूगोळ चाळके म्हणजे ब्रह्मदेवाने निर्माण केलेल्या सृष्टीची तू चालक आहेस म्हणजे तू या सृष्टीला चालवते आहेस . अनंत प्रकारच्या लोकांचे तू पालन करतेस .या सृष्टीवर तुझीच सत्ता चालते .तोच बुझेल म्हणजे घाबरेल जो  तुझी ईच्छा मनात धरून मागे फिरेल असा तुझा दास उदास झाला आहे .

तुळजाभवानी स्तोत्र

अघटी ते उदंड केले | विवंचिता ते समजोन गेले |

आता दया का नुपजे मनासी | तुळजे दयाळ दयाळ कैसी ||१ ||

दयाळ होसी करिसी कुढावा | समजोन गेला सामर्थ्ये यावा |

थोडे जीर्ण हे वेर्थ गेले | जगदेश्वरी त्वां सनाथ केले || २ ||

अन्याय माझे बहुसाल जाले | समजोनिया ते क्षमा चं केले |

अज्ञान ते बाळक काय जाणे | जननी करी ते कांहीच नेणे || ३ ||

संनिध माता परी वोळखेना | वदवितसे ते काही कळेना |

रडोच जाणे समजोची नेणे | मातेविन ते मग दैन्यवाणे || ४ ||

अनाथनाथे जगदैकनाथे | संसारकोडे उगवी समर्थे |

निवेदने मानस उगविले | भूमंडळीत्वा मज धन्य केले || ५ ||

मी काय फेडू उपकार तुझा | तुझिये दयेचा संसार माझा |

तुजवीण माझे कांहीच नाही | येथार्थ आहे समजोन पाही || ६ ||

जगदांतरी तू मदांतरी तू | जगत्रयी तू तू तू चि मी तू |

येहलोक तू तू परत्र तू तू | अगणित तू तू सायोज्यता तू तू || ७ ||

हे तुळजामाते ,तू खरोखरच उदंड केलेस .जो विचार करतो त्याला ते कळते .हे तुळजे भवानी आताच तुझ्या मनात दया का उत्पन्न होत नाही ?

तू दयाळू आहेस ,नेहमी भक्तांचे रक्षण करतेस , तुझ्या सामर्थ्याचा प्रत्यय आला जे जीर्ण ,सुकलेले सामर्थ्य हीन होते ते वाया गेले होते पण तू हे जगदेश्वरी आम्हाला सनाथ केलेस .आमच्या वर तू कृपा केलीस .

मी खूप अन्याय केले ,पण तू मला समजून घेतलेस आई काय आपल्या मुलांसाठी करते ते कदाचित अज्ञान बालकांना समजत नाहीत ,तसे तुळजाभवानीचे ही आहे .तुळजामाता जे काही करते ते आपल्याला कळत नाही .माता आपल्याला जवळ असलेली आपल्याला कळत नाही .तिला आपल्याला ओळखता येत नाही .आपल्याला फक्त रडू येते ,समजून घेता येत नाही .त्यामुळे आपण मातेशिवाय आपण दैन्यवाणे होतो ,अनाथ होतो .हे तुळजामाते ,तू अनाथांची नाथ आहेस ,या संपूर्ण जगाची नाथ आहेस ,या संसाराचे कोडे तू समर्थपणे सोडवायला मदत करतेस .तुला निवेद्न करून म्हणजे आत्मनिवेदन करून म्हणजे तुला पूर्ण समर्पित करून मी या भूलोकात मी धन्य झालो .मी तुझा उपकार कसा फेडू ? तुझ्या दयेने माझा संसार [समाजाचा ] झाला .तुझ्याशिवाय माझे कांहीच होणार नाही .ही गोष्ट खरीच आहे .हे तू समजून घे .तू या जगाच्या अंतरी आहेस ,माझ्यामध्ये ही तूच आहेस .तू या जगातच आहे .या ईहलोकी तू आहेस ,परत्री आहेस .तू अगणित आहेस ,तू सायोज्यता मुक्ती तू आहेस .

तुळजा भवानी स्तोत्र

देखिली तुळजामाता | निवालो अंतरी सुखे |

तुटली सर्वही चिंता | थोर आधार वाटला || १ ||

संसार पाहता मागे | पाळिले सर्वही कुळा |

प्रस्तुत प्रत्ययो आला | रक्षिते बहुतापरी || २ ||

पुर्विती कामना सर्वे | इच्छा पूर्ण मनोगते |

धन्य हा देव लोभाळू | सांभाळ करितो सदा || ३ ||

आघात संकटे वारी | निवारी दुष्ट दुर्जना |

संकटी भर्वसा मोठा | तत्काळ काम होतसे || ४ ||
लालची चुकती वेडे | कृपाळू जननी खरी |

लक्ष की कोटी अन्याये | बहुत क्षमिले खरे || ५ ||
वन्ही हो सर्प हो विंचू | बाळकू घेतसे बरे |

सर्वही चुकावी माता | पोर लाबाड नेणते || ६ ||

लोभाळू बायका माया | त्यामध्ये  मुख्य जन्ननी |

बाळका वाढवी माता | मातेला मुख्य जन्ननी || ७ ||

सर्वही बाळके जीची | त्रैलोक्य जननी पहा |

साक्षणी सर्व लोभाळू | मर्यादा कोण रे करी || ८ ||

अनंतरूपीणी माया | काया रक्षी परोपरी |

विचित्र महिमा आहे | कळला न वाचे कदा || ९ ||

सर्वांचे मूळ हे माया | मूळमाया म्हणोनिया |

सृष्टीची आदिशक्ती हे | आदिशक्ती म्हणोनिया || १० ||

राम उपासना आहे | हे रामवरदायिनी |

सख्य चालते सर्वै | प्रवृत्तीनिवृत्तीकडे || ११ ||

ह्या तुळजामातेला पाहून मनाला अत्यंत सुख झाले .सगळी चिंता तुटली .खूप मोठा आधार मिळाला  असे वाटले .वाडवडीलांचे पाहीले तर असे दिसून आले आमच्या सर्व कुलाला ह्या तुळजामातेने तारून नेले आहे .आमचे रक्षण केले आहे .असा प्रत्यय आला आहे .सगळ्या इच्छा देवीने पूर्ण केल्या आहेत .रामवरदायिनी स्तोत्रात आपण पाहिले आहे की समर्थांनी पाहिलेले संपूर्ण स्वातंत्र्याचे स्वप्न देवीने पूर्ण केले .ही देवी लोभाळू ,भक्तांवर लोभ करणारी आहे .त्यामुळेच ती सर्वांचा सांभाळ करते .तिच्या कृपेनेच सर्व आघातांपासून ,संकटापासून रक्षण करते ,दुष्ट दुर्जनांचे निर्दालन करते .तिच्यावर भरवसा  ठेवला तर भक्तांचे काम तात्काळ होते .लालची ,हावरट लोक चुकतात पण ही तुळजा देवी इतकी कृपाळू आहे की  लक्ष लक्ष ,कोटी  अपराध ती क्षमा करते .अग्नी ,साप ,विंचू यासारखी संकटे म्हणजे संसारातील सर्व संकटे आली तरी तिच्या कृपेने ती नाहीशी होतात .आपल्याला त्यांचा त्रास जाणवत नाही .लहान बाळाला ज्याप्रमाणे नेणते पणे म्हणजे अज्ञाना मुळे ,न समजल्यामुळे संकटे आली तर त्याची माता त्याला उचलून घेते आणि रक्षण करते ,तशी तुळजा भवानी भक्तांचा सर्व संकटातून बाहेर काढते .

बायका सर्व साधारण पणे लोभाळू असतात ,त्याप्रमाणे ही जगजननी असते .ती या त्रेलोक्याची आई आहे .सर्व सजीव प्राणी ,तिचीच लेकरे असतात .ती अनंत रूपात येऊन रक्षण करते .तिचा महिमा अगाध आहे .तो कोणालाही अजून समजला नाही.

ती सर्वांचे मूळ आहे म्हणून तिला मूळमाया म्हणतात .कारण या सृष्टीची ती आदिशक्ती आहे .हे दृश्य विश्व आकारात येण्यास तीच कारण आहे .

हे रामवरदायिनी , माझी राम उपासना चालते .प्रवृत्ती ,निवृत्ति कडे सर्वत्र उपासना चालते .

तुळजाभवानी स्तोत्र

प्रपंची आमुचे कुळी तुळजा कुळदेवता |

नेणता ऐकले होते जाणतां स्मरले मनी || १ ||

श्रेष्ठाची कामना होती पुरविली मनकामना |

नवस जो नवसिला होता तो त्यापासोन चुकला || २ ||

पुत्र जो  घेतला त्यांचा जोगी करून सोडीला |

ख्याती ते ऐकिली मोठी न्यायनीती चुकेचना || ३ ||

वैराग्य घेतले पूर्ण सर्व संसार सोडीला |

तुझिया दर्शना आळो कृपादृष्टी विलोकीजे || ४ ||

तुझ्या कृपे वाचलो हे महंत म्हणती तया |
तुझेची सर्वही देणे सर्वही तुजपासुनी || ५ ||

संसारी मोकळे केले आनंदी ठाव दिधला |

सांडिली सर्वही चिंता माता तू सत्य जाहले || ६ ||

पूर्वील काय मी सांगू इच्छा पूर्ण परोपरी |

मागील आठवेना की आश्चर्य वाटते मनी || ७ ||

सदानंदी उदय जाला सुख संतोष पावलो |

पर आधीनता गेली सत्ता उदंड चालली || ८ ||

उदंड ऐकिले होते रामासी वरू दिधला |

दास मी रघुनाथाचा मज ही वरदायिनी || ९ ||

श्रेष्ठांचा नवस जो होता फेडिला तोचि मी म्हणे |

पुष्प देऊनी उतराई ऐसे हे कल्पिले मनी || १० ||

तुळजापूर टाकोनी चालिली पश्चिमेकडे |

पाराघाटी जगन्माता सध्या येउनी राहिली || ११ ||

ऐसे हे ऐकिले होते एथेची पातले |

पुष्पाची कल्पना होती पुष्प तेथेची वाहिले || १२ ||

ऐशी दयाळू माता तू त्वां हे पुष्प घेतले  |

संतुष्ट भक्तीभावाने त्रैलोक्यजननी पहा || १३ ||

थोड्याने श्लाघ्यता मोठी थोर संतोष पावलो |

तुझेची तुजला दिल्हे आणिले सांग कोठुनी || १४  ||

रक्षिता देव देवांचा त्यांचा ईच्छला |

संकटे वारिली नाना रक्षिला बहुतापरी || १५ ||

जीवीचे जाणती माता तू माता मज रोकडी |

लोकांची चुकती माता अचूक जननी मला || १६ ||

एकाची मागणे आता द्यावे ते मज कारणे |

तुझाची वाढवी राजा सीघ्र आम्हांसी देखता || १७ ||

दुष्ट संहारिले मागे ऐसे उदंड ऐकिले |

परंतू रोकडे काही मूळ सामर्थ्य दाखवी || १८ ||

देवांची राहिली सत्वे तू सत्व पाहीसी किती |

भक्तांसी वाढती वेगी ईच्छा पूर्णचि ते करी || १९ ||
रामदास म्हणे माझे सर्व आतुर बोलणे |

क्षमावे तुळजे माते ईच्छा पूर्ण परोपरी || २० ||

या प्रपंचात आमची कुळदेवता तुळजाभवानी आहे असे मी लहान असताना ऐकले होते .जाणता झाल्यावर आता त्याचे स्मरण झाले .मोठ्या माणसांची म्हणजे आईची ईच्छा होती की पुत्र व्हावा म्हणून मातापूरच्या देवीला नवस केला होता की सुवर्ण पुष्प वाहीन .तो  त्यांच्या हातून फिटला नाही .म्हणून देवीने त्याचे स्मरण अंगावर नायटा उठवून दिले .पण मातापूर पर्यंत कोण जाणार ? तेव्हा वेणू बाईंनी प्रतापगडावर शिवाजी महाराजांनी स्थापना केलेल्या देवीजवळ जाऊन नवस फेडावा असे सुचवले .समर्थांनी एक तोळा सोन्याचे सुवर्ण पुष्प तयार करून घेतले .ते पुष्प कुठे वाहावे असा प्रश्न समर्थांना पडला कारण देवी दागिन्यांनी मढलेली होती .तेव्हा मस्तकावरील बिंदी बाजूला सारून तेथे पुष्प वाहावे असे देवीने सुचवले .समर्थांना देवीने वर मागण्यास सांगितले .तेव्हा समर्थांनी उत्तर दिले – मी एक जोगी आहे .मला काही नको .जे द्यायचे आहे ते शिवबाला दे .मी संपूर्ण वैराग्य धारण केले आहे .तुझ्या दर्शनाला आलो आहे. माझ्यावर कृपादृष्टी ठेव .तुझ्यामुळेच मी आज जो आहे तो आणि तसा आहे .तू मला संसारातून मोकळे केलेस .मला आनंदाचा ठाव ठिकाणा मिळाला . सगळ्या चिंता नाहीशा झाल्या ही गोष्ट खरोखरच झाली आहे .

आनंदाचा उदय झाला .,सुख संतोष मिळाला .पारतंत्र्य गेले उदंड सत्ता मिळाली .

मी ऐकले होते की तू श्रीरामांना वर दिलास. मी रघुनाथाचा दास आहे .तू मलाही वरदायिनी झालीस .मोठ्यांनी केलेला नवस आज फेडला .पुष्प देऊन उतराई व्हावे अशी मनीची आस होती .

तुळजापूरवर अफझल खानाने हल्ला करून मूर्ती भंग करण्याचा प्रयत्न केला म्हणून पश्चिमेकडे माता पारघाटला जगन्माता येऊन राहिली आहे असे ऐकले होते कारण मूर्ती वाचवण्याचा लोकांचा हेतू सफल झाला होता .

अशी तू दयाळू माता आहेस .तू हे पुष्प घेतलेस .तुझेच तुला मी दिले .मी कोठून आणणार ? अशा ह्या दयाळू त्रैलोक्यजननी कडे पहा .देवांचा देव तो सर्व देवांचा रक्षणकर्ता आहे .त्या प्रभू श्रीरामांचा उत्सव करण्याची ईच्छा केली .अनेक संकटे आली पण त्यांचे निवारण केले ,अनेक प्रकारे रक्षण केलेस .हे माता ,आपण माझ्या जीवीचे जाणता .मला सहज प्राप्त झालीस .माझे आता एकच मागणे आहे ,तू शिवबा राजांना मोठा कर .तू मागे दुष्टांचा संहार केलास असे ऐकले होते आता तू तुझे सामर्थ्य प्रत्यक्ष दाखव .हे माते आता अंत पाहू नको .भक्तांची इच्छा लवकर पूर्ण कर रामदास म्हणतात माझे सर्व बोलणे मनापासून आहे .म्हणून हे तुळजामाते ,माझी इच्छा पूर्ण कर .

देवी स्तोत्र

कालिका कालरात्री तें | काळा काळा संहारची |

कुमारी दैत्य मारी ते | कुळदेव्या भूमंडळी || १ ||

खेचरां खेळवी लेकां | खड्ग खेटक धारिणी |

खुंटला यत्न खोळंबे | ते काळी रक्षिते बळे || २ ||

गोंदली नाचती गाती | गुंतला लोक उगवे |

गंगा भागीरती माता | गांजिता धांवते बळे || ३ ||

हो हो हो दैत्य होता हे | अघोरा घोररूपिणी |

घुमारे घुमाविताहे | घोरसे घोण करणी || ४ ||

चंचळा चपळा देव्या | चमके सचराचरी |

चुकवी लक्ष चौ-हांसी चालते पुरुषाकृती || ५ ||

चुकतां घालिते किती | तुछे राजे महांबळी |

काकुस्थ वरदा देव्या | ईच्छीले पुरवीतसे || ६ ||

जननी जान्हवी माता | जुनाट जगदेश्वरी |

जुंझार जुंझता मोडी | पादिते संकटी खळा || ७ ||

झंटाळा दाखवी झोले | तरिते बहुतांपरी |

त्रैलोक्य झुलाविताहे | झीलटे नेणती मुढें || ८ ||

काळा रंग संहाराचा आहे .कालीमाता कालरात्री संहार करते .कुमारी दैत्य मारते .त्या कुलदेवी म्हंणून या भूमंडळी पूजिल्या जातात .खेचर म्हणाजे गाढव किंवा पक्षाप्रमाणे उडणारे ,या सर्वांना ती खेळवते .जेव्हा प्रयत्न खुंटतो तेव्हा ती रक्षण करते .

गोंदली म्हणजे शेवाळे ,गवताची पाती नाचतात ,गाणे गातात .त्यांच्यामध्ये गुंतलेले लोक उलगडतात .याचा अर्थ आपल्या आयुष्यामध्ये येणा-या सुख दु:खामध्ये लोक इतके गुंतलेले असतात की त्यातून त्यांना बाहेर येता येत नाही .या देवीच्या भक्तांना मात्र ती गुंतणूक सोडवता येते .गंगा ,भागीरथी माता आपल्या भक्तांसाठी धावून येते .हे दैत्य अघोर ,त्रासदायक ,दुष्ट प्रवृत्तीचे ,मायेचा पिशाच्च पिसारा फिरवणारे ,अतिशय वाईट करणी असणारे आहेत त्यांच्या पासून रक्षण करण्यासाठी ही देवी सतत जागृत असते .

ही देवी चंचळ ,चपळ भासते .ती या चराचर प्रकृती चमकवते .म्हणजे सर्व चराचर विश्वात भरून आहे .ती चौ-याशी लक्ष योनींचे फेरे चुकवते .अनेक राजे ,महाराजे जे करू शकणार नाहीत ते ही वरदायिनी देवी देते .जे जे ईच्छा करू त्याची पूर्तता करते .अशी ही सर्वांची माय ,आई ,नदी प्रमाणे जी जगदेश्वरी आहे ,दुष्टांच्या वाईट कर्मा मुळे ती दुष्टांना संकटात टाकते .

तुळजा कुमारी चे रूप | अथवा बायकांचे रूप |

नाना प्रकारी स्वरूप भक्तालागी दावितो || १ ||

भक्ता प्रसंन्नचि होतो | अथवा ख्यानाची लावितो

प्रचीत रोकडी दावितो | भक्तीभावे सारिखी || २ ||

दास म्हणे चुको नये | देवापाशी उणे काये |

 तूते आपाये उपाये | दोनी सित्ध असती || ३  ||

तुळजा कुमारी स्वत:चे रूप कुमारी रूपात किंवा बायकांच्या रूपात दाखवते . अनेक रूपात ती  भक्तांना भेटते .भक्तांना प्रसन्न होते आणि अभक्तांची ,तिच्यावर विश्वास  नसणा-या अभक्तांची हानी करते ही रोकडी म्हणजे प्रत्यक्ष प्रचीती येते .समर्थ रामदास स्वामी म्हणतात की देवीची भक्ती करण्यास चुकू नये .कारण देवाकडे कोणत्याही गोष्टीची कमतरता नसते .देवीची कृपा आणी तिची अवकृपा दोन्ही सिध्दच आहे .

भवानीदेवी

 भवानी देवी

कामाने सारिखी वाचा | गोविती बहुतांपरी |

तुष्टता तुळजा माता | पुरती मनकामना ||१७ ||
चुकतां दाविते साक्षी | कोण्हीयेके चुको नये |

बालका  जननी पाळी | तैसी ते पाळीती जना || १८ ||

कृपाळू जननी मोठी | अन्याय क्षमणे बहू |

मागीणी जोगिणी पत्रे | कुमारी स्वासिणी ब-या || १९ ||

गोंधळ भोग घालावे | बोलिले ते चुको नये |
असोनी वचणे खोटे | अभावे बुडती घरे || २० ||
वौंशची बुडती लोकी | ऐशा उदंड ख्यानती |

देऊ जाणे घेऊ जाणे | भक्ती ते पाहिजे बरी || २१ ||
सीवकळा सीध देव्हारे | तेथे पुसोन पाहाणे |

चुकले पडते ठाई | सद्य प्रचीत रोकडी || २२ ||
आनंद वाढवी लोकी | आनंदी याच कारणे |

तुळजा वोळवी घ्यावी | पुजावी बहुतांपरी || २३ ||

वेसणी घालिती नाकी | जावळी जट राखती |

लेकुरे वाहाती देवा | वैभवी बहुतांपरी || २४ ||

पूजिता तुळजा माता | तेणे सुखची होतसे |

विध्योक्त होम विधाने | नौरात्र घटस्थापना || २५ ||

मेहुणे पूजिती भावे | नाना पदार्थ देऊनी |

संतुष्ट कुमारी कीजे | तेणे संतुष्ट होतसे || २६ ||
बोलके नेटके पक्षी | नाना रंगे नाना गुणी |

तैसीच स्वापदे नाना | देवालई परोपरी || २७ ||
कुमरी कुमर द्रव्ये | नाना अलंकार नेटके |

नाना रंगे नाना वस्त्रे | आमोल्ये बहुजिनसी || २८ ||

विलास भोग देवाचे | किती म्हणोन सांगणे |

संगीत गीत वाद्येते | सुगंध बहुतापरी || २९ ||

तांबोल भोजने नाना | नाना पुष्पे फळे बहु |

उत्तम सहायाने याने | वैभवा तुळणा नसे || ३०  ||

रामदास म्हणे माझी | माता हे जगदीश्वरी

ऐश्वर्य सर्व शक्तीचे | विवेके प्रत्यये पाहा || ३१ ||

शक्तीने मिळते सर्वै | शक्तीने भोग होतसे |

पूजिली बत्तीसा श्लोकी | आदिशक्ती नारायणी || ३२ ||

ईछेप्रमाणे बोलणे असेल ती सगळ्यांना समाविष्ट करून घेते तुळजामाता संतुष्ट झाली मनातील ईच्छा पूर्ण होतात .चुकार लोकांना सुधारते .

चुकार लोकांना साक्ष दाखवते .चुकार म्हणजे नवस बोलणारे ,पण नवस न फेडणारे ,अशा लोकांना नवस फेडला तर काय होते ते दाखवणारी आहे .

ही जननी अतिशय कृपाळू आहे .अन्याय क्षमा करते .लोकांना सुधारण्यासाठी संधी देते .तिचा गोंधाळ घालावा .जो नवस बोलाल तो फेडायला चुकू नये .खोटं बोलू नका .तुमच्या मनात तिच्याबद्दल भाव नसेल तर उपयोग होणार नाही .घरे बुडतात .घराणी नाश पावतात .अशी तिची ख्याती आहे .ते आपल्याला देते पण कबुल केले असेल तर तिला ते द्यावे ही लागते .शिसवी चा सुंदर तयार देव्हारा तुम्हाला दिसेल .त्या देवळात तुमचे तुम्हाला चुकलेले कळेल .त्याची रोकडी प्रचीती तुम्हाला येईल .लोकांमध्ये ती आनंद वाढवते .त्या तुळजाभवानी ला ओळखा .तिचे पूजन करा .नाका मध्ये वेसणी घाला .मुलांना तिला वाहतात ,मग खूप वैभवाला मिळतात .तुळजामातेचे पूजन केले तर सुख मिळते .विधीपूर्वक होम हावने केली तर नवरात्रात घट स्थापना केली .कुमारिकांचे पूजन केले तर तुळजामाता संतुष्ट होते .बोलके ,छान नाना रंगाचे ,नाना गुणांचे पक्षी पाळले तर तुळजा भवानी संतुष्ट होते .त्याप्रमाणे निरनिराळी श्वापदे देवालयात ठेवले तरी तुळजाभवानी संतुष्ट होते .तिला फळे ,फुले द्रव्य अर्पण करा .अनेक अलंकार ,अनेक रंगाची वस्त्रे ,अमूल्य वेगवेगळ्या वस्तू अर्पण करा .अनेक प्रकारच्या सुख देणा-या गोष्टी ह्या देवाचा भोग आहेत . संगीत ,गाणे ,वाद्ये ,अनेक प्रकारचे सुगंध हे सर्व देवांचे भोग आहेत .विडा ,भोजन ,अनेक प्रकारची उत्तम भोजने ,अनेक प्रकारची फुले ,फळे ,उत्तम बिछाने ,उत्तम वाहने ,यामुळे त्यांच्या वैभवाला तुलना नसते .समर्थ रामदास म्हणतात ही तुळजामाता ह्या जगदाची ईश्वरी आहे ती सर्व शक्तींचे ऐश्वर्य आहे .याचा तुम्ही वाचकहो ,विवेकाने ,विचाराने प्रत्यय घ्या .शक्तीने सर्व मिळते .शक्ती असेल तर आपोआप सर्व गोष्टी मना सारख्या होतात .तुळजाभवानी शक्ती आहे .म्हणून ह्या ३२ श्लोकात आदिशक्ती नारायणी ची पूजा केली आहे